Take a fresh look at your lifestyle.

Bedirxan Beyin Teslimiyeti ve Kürtler!

1 105

Veng Ma/ Botan Beyi Bedirxan olayınının akibetinden ders almak gerekmez mi?
Hayır!
Çünkü biz Kürtlerin tarihten ders alma gibi bir huyumuz yoktur! Belki de yaşananlardan ders almadığımızdan dolayı tarihimiz hep tekerür etmiştir.

Ne dersiniz?

Biz Kürtlerin arasında bir kanat var ki; Botan beyi Bedirxan’ı yere göğe sığdırmaz, hiç bir hatasını asla kabül etmez, onun yaptıklarının propagandasını yaparak gözlerini / gözlerimizi gerçekleri görmesini engelleyecek hale getirmişler.

Tıpkı bu gün yaşayan bir kısım Kürd’ün Abdullah Öcalan için yaptıkları gibi. 1979 yılında Kürtler Kuzey Kürdistan’da İsyan ettiğinde, ülkeyi terk ederek kaçan Abdullah Öcalan, Suriye’nin Başkenti Şam’da bir sığıntı olarak yaşadı. Şam istihbaratı ve Türk istihbaratının emrine girerek Kürt isyancılarının içindeki “Turuva atı” rolünü oynadı, isyan yenilgi noktasına getirilince, gidip Türkiyeye sığındı.

Türkler onu bir adaya yerleştirdi ve bu adada Türk devletine hizmet ederek, isyanın tam olarak bastırılması için canla başla çalıştı. Ama Kürtlerin bir kısmı bu açık vakayı hiç görmek istemedi.

Tıpkı diğer Kürt Cennahın Mir Bedirxan’ın yaptıklarını meşru gördükleri gibi davrandı.

Eğer Kürtler Mir Bedirxan’ın akibetinden ve teslimiyetinden ders çıkarsalardı. Son yaptıklarına itiraz etselerdi. Kürt tarihçileri onun Osmanlıya teslim olmasını lanetleyip mahküm etseydi, ardından gelen kürt siyasetçileri onun son tavrından utanç duysaydı, boyun eğme, düşmana teslim olma Kürtler içinde bu kadar meşru olmazdı.

Botan beyi Mir Bedirxan’ın, isyandan sonra teslim olma, Maiyetiyle birlikte İstanbul’a gidip Osmanlı padişahına sığınma ve başına gelenleri araştırmacı yazar  Muhammed Munis’in kaleminden sizler aktarmak istiyoruz:

“Bedirhan Bey, yaklaşık yüz kişilik devasa ailesi ve iki yüz kişilik maîyetiyle birlikte 19 Eylül 1847’de İstanbul’a vardı. Çok geçmeden Sultan Abdulmecid, Bedirhan’ı huzuruna çağırdı. Ona isyan etmesinin nedenini sorunca, Bedirhan, sultana Ömer Hayyam’ın şu dörtlüğüyle yanıt verdi:

“Var mı dünyada günah işlemeyen söyle:
Yaşanır mı hiç günah işlemeden söyle;
Bana kötü deyip kötülük edeceksen,
Ne farkın kalır benden söyle.”

( İran Şair’i Hayam şiirinde Allah’a bunları söyler. Bedirxan ise Abdulmecit’i Allah yerine koyup, bu şiiri okur. Vengma)

Bu yanıt sultanın hoşuna gider; fakat, yine de bu Bedirhan’ın Girit’e sürgüne gönderilmesine mani olamaz.

Bedirhan Bey ve ailesi. Girit’in Kandiye şehrine 31 Ekim 1847’de vardılar. Girit’e gitmek İstemeyen ailesinden bir kısmı İstanbul’da kaldı.[49]49  Bedirhan’ın şeyhi Abdulkuddus Efendi ve Şeyh Abdulgani de Girit’e gönderilenler arasındaydı.

Emir, Girit’teki yaşamına çabucak alıştı. Orada bir kısım emlak ve arazi aldı,[50] yavaş yavaş kendisine bir mevki yaptı.

Bedirhan Girit’teki yaşamı boyunca bir nevi gözetim altında tutuluyordu. Kendisinin oradan kaçıp tekrar “tehlikeli işler” peşinde koşmasından korkuluyordu. Fakat, zamanla Bedirhan, kendisinin bir daha Kürdistan’ı hiç göremeyeceğini anladıktan sonra Girit’i yeni yurdu olarak kabul etti.

Girit’te 1856’da çıkan Yunan ayaklanmasının bastırılmasında büyük rolü oldu. Bu vesileyle kendisine, Mir-î miranlık rütbesiyle Paşalık unvanı verildi.[51]  (Maşallah maşallah ne kadar büyük uşaklık payesi. Vengma) Ayrıca kendisine, eğer isterse İstanbul’a gelebileceği ve orada oturabileceği söylendi. Hatta, Anadolu tarafında olmamak kaydıyla, Rumeli tarafında, kendisine bir memuriyet (Rumeli Valiliği) verilebileceği de bildirildi.[52]

Bedirhan Bey on yıl kadar Girit’te oturduktan sonra, İstanbul’a gelmeyi kabul etti. Burada yaklaşık sekiz yıl kaldıktan sonra, ömrünün son yıllarını geçirmek üzere Şam’a gitti. Birkaç yıl sonra, 1869’da fırtınalı yaşamı son buldu.

Botan Mir’i Bedirhan Bey öldüğünde, geride 62 kişilik bir aile bıraktı. 4 hanımı, 6 odalığı, 21 oğlu, 21 kızı, 10 torunu vardı.

1 yorum
  1. Barzan diyor

    Osmanli ve Botan Mirligi arasinda ba§layan sava§ta bizim Mir,Mirgever taraflarinda sava§ boyunca seyrangahta kalir.
    Zafersiz Mir Osmanliya Pa§a olmaya gider.
    Korkaklarin ozeligi hep aynidir.
    §amdaki Ereb ma§asida Ankaraya Pa§alik için gitti.
    Botan Miri Omer Hayyam dan bir dortlùk biliyordu.
    §amdaki Ereb ma§a O dortlùgùde bilmiyordu.
    Birde Pa§azadeh Cemil Pa§a vardir.
    Kurdistanda azinliklara yapilan haksizlikta kole ticareti yapan pezeveng Pa§azadehler.
    Onlarda Osmanlidan aldiklari Pa§aligini §imdi §amda yapiyorlar.
    Birde sosyalist ve kominist Pa§azadehler var.
    Hani §u namusu ve §erefi ùzerine Tùrk somùrgeciligine maa§li Pa§alar.
    Birde pa§alik nasibinden nasibsiz kalan talihsizler.
    Bir ayaklari avrupada bir ayaklari Pa§a konaginda olan Tùrk redifleri.
    Biletler avrupadan seyhatlari ise deniz kiyisi olan §erefsiz Pa§alar.
    Ama ancak ve ancak biz Kurdler vatanimiz Kurdistan için aziz ve azize canlarini sunan yigitlerime gurur ve sadakatle bakabiliriz.

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

5 × two =